• Ceisteanna coitianta

    Ceisteanna coitianta

    Cén tábhacht a bhaineann le scrúduithe TEG?

    Is é TEG an chéad chóras teastasaithe d'fhoghlaimeoirí fásta Gaeilge a bhfuil baint aige le córas scrúduithe ALTE/Comhairle na hEorpa. Tá forbairt déanta ar a leithéid de chóras le haghaidh fhormhór na dteangacha eile san Eoraip cheana. Tá leibhéil éagsúla TEG bunaithe go ginearálta ar An Fráma Tagartha Comónta Eorpach do na TeangachaFoghlaim, Teagasc agus Measúnú (Comhairle na hEorpa, 2001). Cabhraíonn an córas seo leis na foghlaimeoirí a gcuid staidéir a phleanáil agus aitheantas a fháil as an dul chun cinn atá déanta acu. Buntáiste eile a bhaineann leis an chóras seo ná go dtugann sé cruthúnas d'fhostóirí maidir le cumas teanga agus iad ag roghnú iarrthóirí do phoist nó d'ardú céime. Tá tábhacht faoi leith leis seo ó tháinig forálacha Acht na dTeangacha Oifigiúla (2003) i bhfeidhm. Tá Lárionad na Gaeilge ina bhall de ALTE (Association of Language Testers in Europe) a dhéanann monatóireacht ar ábhar agus ar chaighdeán scrúduithe TEG. 

    Tá aitheantas oifigiúil faighte ag Lárionad na Gaeilge ón Roinn Oideachais agus Scileanna do Mheánleibhéal 2 (B2) Teastas Eorpach na Gaeilge (TEG). Ciallaíonn sé seo go sásaíonn TEG Meánleibhéal 2 (B2) na critéir iontrála do chúrsaí fochéime agus iarchéime san Oideachas sna coláistí oideachais.

    Is deis iontach é seo do dhaoine ar mhaith leo dul le gairm na múinteoireachta nach bhfuil na riachtanais chuí iontrála acu do na coláistí oideachais, mar shampla, Gaeilge Ardleibhéal na hArdteistiméireachta. Murab ionann agus siollabas agus scrúdú na hArdteistiméireachta, tá siollabais agus scrúduithe TEG dírithe ar an bhfoghlaimeoir fásta, rud a chuireann go mór leis an taithí foghlama.

    Cé air a bhfuil scrúduithe Teastas Eorpach na Gaeilge (TEG) dírithe?

    Is féidir le haon duine ceann ar bith de scrúduithe TEG a dhéanamh. Ní gá freastal ar aon chúrsa faoi leith. Níl aon teorainn aoise i gceist ach oiread.

    Cá bhfuil TEG aitheanta?

    Tá aitheantas oifigiúil faighte ag Lárionad na Gaeilge ón Roinn Oideachais agus Scileanna do Mheánleibhéal 2 (B2) Teastas Eorpach na Gaeilge (TEG). Ciallaíonn sé seo go sásaíonn TEG Meánleibhéal 2 (B2) na critéir iontrála do chúrsaí fochéime agus iarchéime san Oideachas sna coláistí oideachais.

    Is deis iontach é seo do dhaoine ar mhaith leo dul le gairm na múinteoireachta nach bhfuil na riachtanais chuí iontrála acu do na coláistí oideachais, mar shampla, Gaeilge Ardleibhéal na hArdteistiméireachta. 

    Baineann eagraíochtaí eile úsáid as scrúduithe TEG chun cumas Gaeilge iarrthóirí ar phoist agus ar chúrsaí acadúla a mheas, Seirbhís na gCeapachán Poiblí, Coimisiún Fulbright agus Ollscoil Mhá Nuad ina measc. Tá TEG i measc na riachtanas iontrála atá aitheanta ag na heagraíochtaí seo do chúrsaí, scéimeanna, postanna agus gradaim éagsúla:

    Na Coláistí Oideachais

    An nglactar le TEG mar cheann de na riachtanais iontrála do chúrsaí iarchéime sa Bhunoideachas?

    Glactar. Tá Meánleibhéal 2 (B2) TEG aitheanta ag an Roinn Oideachais agus Scileanna, an Chomhairle Mhúinteoireachta agus na Coláistí Oideachais mar cheann de na cáilíochtaí Gaeilge a shásaíonn na riachtanais iontrála do chúrsaí iarchéime sa bhunoideachas.

    An gcaithfidh mé freastal ar chúrsa Gaeilge chun aon cheann de na scrúduithe a dhéanamh?

    Ní chaithfidh. Cé go bhfuil go leor eagraíochtaí a mhúineann Gaeilge in Éirinn agus thar lear ag baint úsáide as na siollabas agus ábhair theagaisc TEG, ní gá freastal ar aon chúrsa faoi leith ná úsáid a bhaint as ábhar foghlama faoi leith le tabhairt faoi na scrúduithe. Sin ráite, is cinnte gur cabhair é freastal ar chúrsa a chuireann riachtanais na scrúduithe san áireamh.

    Tá eolas anseo maidir leis na hionaid oideachais a chuireann cúrsaí Gaeilge bunaithe ar shiollabais TEG ar fáil.

    Cá bhfuil cúrsaí ullmhúcháin do Scrúduithe TEG ar siúl?

    Tá eolas anseo maidir le hionaid teagaisc ina bhfuil cúrsaí Gaeilge ar fáil atá bunaithe ar Shiollabais TEG.

    Cé mhéad uair an chloig staidéir is gá a dhéanamh chun bheith in ann tabhairt faoi na scrúduithe éagsúla?

    • Maidir le hiarrthóirí ar mian leo tabhairt faoi Bhonnleibhéal 1 (A1), moltar go mbeadh timpeall 80 - 100 uair an chloig caite acu ag déanamh staidéir ar an teanga / ag freastal ar ranganna. Maidir leo siúd ar mhaith leo Bonnleibhéal 2 (A2) a dhéanamh, moltar go mbeadh 80 - 100 uair an chloig breise caite acu ag déanamh staidéir ar an teanga / ag freastal ar ranganna.
    • Maidir le hiarrthóirí ar mian leo tabhairt faoi Mheánleibhéal 1 (B1), moltar go mbeadh timpeall 350 - 400 uair an chloig caite acu ag déanamh staidéir ar an teanga / ag freastal ar ranganna.  Maidir leo siúd ar mhaith leo Meánleibhéal 2 (B2) a dhéanamh, moltar go mbeadh 150 - 200 uair an chloig breise caite acu ag déanamh staidéir ar an teanga nó ag freastal ar ranganna.
    • Maidir leo siúd ar mhaith leo Ardleibhéal 1 (C1) a dhéanamh, moltar go mbeadh timpeall 1,000 uair an chloig breise caite acu ag déanamh staidéir ar an teanga / ag freastal ar ranganna.
    Léiríonn an tábla thíos líon na n-uaireanta atá ag teastáil chun caighdeán gach leibhéil a bhaint amach: 
     
    Fráma Tagartha Uaireanta staidéir/foghlama Siollabas TEG
    A1 80 - 100 Bonnleibhéal 1 (A1)
    A2 160 - 200 Bonnleibhéal 2 (A2)
    B1 350 - 400 Meánleibhéal 1 (B1)
    B2 500 - 600 Meánleibhéal 2 (B2)
    C1 1,000 Ardleibhéal 1 (C1)
    C2 1,500 Ardleibhéal 2 (C2)

    Cathain agus cén áit a mbíonn na scrúduithe ar siúl?

    Bíonn na scrúduithe ar siúl in iliomad áiteanna in Éirinn agus thar lear, ag brath ar éileamh, uair amháin sa bhliain, i mí Aibreáin nó i mí na Bealtaine i gcás Bhonnleibhéal 1 (A1), Bonnleibhéal 2 (A2), Meánleibhéal 1 (B1), Meánleibhéal 2 (B2) agus mí Eanáir  i gcás Ardleibhéal 1 (C1). Sonraí anseo.

    Tabhair faoi deara go gcuirfear scrúdú ar ceal in aon ionad mura bhfuil íosmhéid 15 iarrthóir ann. Gheobhaidh scéala maidir leis an ionad a mbeidh an scrúdú ar siúl ann 14 roimh dháta an scrúdaithe féin. Moltar duit gan aon socruithe taistil/lóistín a dhéanamh go dtí go bhfuil an fógra sin faighte agat ó Ionad na dTeangacha.

    Má tá grúpaí ag iarraidh an scrúdú cainte amháin a dhéanamh chun an pháirtchreidiúint a bhaint amach ag amanna eile sa bhliain in ionaid áitiúla, is féidir é seo a shocrú le Foireann TEG. Tabhair faoi deara go bhfuil íosmhéid 15 duine ag teastáil don socrú seo.

    Cén costas a bhaineann leis na scrúduithe?

    Tá gach eolas maidir le táillí TEG (lánchreidiúint agus páirtchreidiúint, táillí do dhaoine fásta agus do dhaltaí meánscoile) ar fáil anseo

    Cad iad na modhanna íocaíochta?

    Daoine fásta, is féidir clárú agus íoc ar líne. Tá tuilleadh eolais anseo.

    Daltaí meánscoile, ba cheart don mhúinteoir ranga glaoch a chur ar Fhoireann TEG chun eolas a fháil faoi shocruithe íocaíochta do ghrúpaí scoile. Cuir ríomhphost chuig teanga@nuim.ie nó glaoigh ar (01) 708 3737.

    Aisíocaíochtaí

    Cuirfear aisíocaíocht iomlán ar fáil d’iarrthóir a dhéanann a (h)iarratas a tharraingt siar suas go dtí 10 lá roimh dháta an scrúdaithe atá i gceist. Má dhéanann iarrthóir iarratas a tharraingt siar níos moille ná sin ní thabharfar aon aisíocaíocht ach sa chás go gcuirtear teastas dochtúra nó fianaise eile, atá inghlactha ag Lárionad na Gaeilge, ar fáil. Ba cheart cur in iúl do Lárionad na Gaeilge, tríd an ríomhphost, má tá sé i gceist ag iarrthóir tarraingt siar.

    Cé chomh minic is a bhíonn na scrúduithe ar siúl?

    Bíonn na scrúduithe ar siúl uair amháin in aghaidh na bliana: Meánleibhéal 1 (B1) agus Meánleibhéal 2 (B2) i mí Aibreáin; Bonnleibhéal 1 (A1) agus Bonnleibhéal 2 (A2) i mí na Bealtaine; agus, Ardleibhéal 1 (C1) i mí Eanáir.

    Má tá iarrthóirí ag iarraidh an scrúdú cainte amháin a dhéanamh, is féidir leo é a dhéanamh ag an am sin (Aibreán nó Bealtaine) nó ag amanna eile sa bhliain in ionaid áitiúla ach é seo a shocrú le Foireann TEG. Tabhair faoi deara go bhfuil íosmhéid 15 duine ag teastáil don socrú seo.

    An féidir scrúduithe a dhéanamh lasmuigh de na dátaí oifigiúla?

    Scrúdú cainte: Má tá iarrthóirí ag iarraidh an scrúdú cainte amháin a dhéanamh, is féidir leo é a dhéanamh ag amanna eile sa bhliain in ionaid áitiúla ach é seo a shocrú le Foireann TEG. Tabhair faoi deara go bhfuil íosmhéid 15 duine ag teastáil don socrú seo.

    Scrúdú scríofa: Go ginearálta, ní chuirtear scrúduithe scríofa ar siúl lasmuigh de dhátaí oifigiúla TEG ach má bhaineann tú le heagraíocht ina bhfuil níos mó ná 15 iarrthóir le cur faoi scrúdú (leibhéal amháin), téigh i dteagmháil le Foireann TEG agus déanfar iarracht do chuid riachtanas a shásamh.

    Cad é mar is féidir liom clárú do cheann de na scrúduithe?

    Tá gach eolas maidir le clárú ar fáil anseo.

    Cad atá i gceist le páirtchreidiúint?

    Is féidir le hiarrthóirí an scrúdú cainte amháin a dhéanamh. Léireofar ar theastais na n-iarrthóirí a n-éiríonn leo sa scrúdú cainte, na marcanna a bhain siad amach sa scrúdú cainte amháin.

    An féidir liom rannóga éagsúla sa scrúdú a dhéanamh ag amanna faoi leith?

    Ó 2012, is féidir le foghlaimeoirí Gaeilge páirtchreidiúint a fháil i labhairt na teanga sna leibhéil ar fad. Má éiríonn le hiarrthóirí sa scrúdú cainte, gheobhaidh siad teastas a léiríonn an cumas atá acu sa Ghaeilge labhartha. Léireofar go soiléir na marcanna a bhain an t-iarrthóir amach sa scrúdú cainte. Beidh sé soiléir ar an teastas chomh maith nach teastas iomlán de chuid TEG atá ann agus nár tástáladh ach cumas labhartha an iarrthóra.

    Is féidir le hiarrthóirí a fhaigheann an pháirtchreidiúint (an scrúdú cainte) ag Ardleibhéal 1 (C1) amháin, an cháilíocht iomlán a fháil gan an scrúdú cainte a dhéanamh arís má thugann siad faoin chuid eile den scrúdú taobh istigh de dhá bhliain. Mar shampla, má éiríonn le hiarrthóir an pháirtchreidiúint i Scrúdú Cainte Ardleibhéal 1 (C1) a fháil aon am in 2013 beidh aige/aici go dtí deireadh 2015 leis na codanna eile den scrúdú ag an leibhéal sin (Cluastuiscint, Léamhthuiscint agus Scríobh agus Úsáid na Gaeilge)* a dhéanamh chun an chreidiúint iomlán a bhaint amach.

    I gcás Bhonnleibhéal 1 (A1) - Meánleibhéal 2 (B2), beidh ar iarrthóirí tabhairt faoi gach gné den scrúdú in aon seisiún amháin le creidiúint iomlán a bhaint amach.

    *Cuimhnigh go gcaithfear tabhairt faoi na codanna seo ar fad in aon seisiún amháin agus gur uair amháin in aghaidh na bliana a bhíonn na scrúduithe iomlána ar siúl de ghnáth.

    Cad é is féidir le hiarrthóirí a dhéanamh mura dtuigeann siad na treoracha a thugtar ag tús an scrúdaithe nó sa scrúdú cainte?

    Is féidir le hiarrthóirí iarraidh ar an scrúdaitheoir na treoracha a rá arís agus ní chaillfidh siad marcanna as sin a dhéanamh. Sin ráite, ar mhaithe le cothromaíocht, ní féidir leis an scrúdaitheoir aon eolas breise a thabhairt seachas na treoracha a athrá. 

    An féidir foclóirí a úsáid sna scrúduithe?

    Ní féidir foclóirí a úsáid in aon cheann de na scrúduithe. Bíonn ceisteanna sna scrúduithe a dhéanann tástáil ar thuiscint na n-iarrthóirí ar fhocail agus ar fhrásaí faoi leith agus an chaoi ina n-úsáidtear iad. 

    An gcaillfidh iarrthóirí marcanna má bhíonn focail litrithe mícheart acu sa scrúdú cluastuisceana?

    Ag na bonnleibhéil, Bonnleibhéal 1 (A1) agus Bonnleibhéal 2 (A2), glactar leis nach mbeidh an litriú iomlán ceart ag iarrthóirí i gcónaí. Mar sin, glacfar leis an litriú más féidir a aithint cad é atá ann, mar shampla, 'diardain' in ionad 'Déardaoin'. Má tharlaíonn sé go ndéantar focal faoi leith a litriú amach os ard ar an taifeadadh, beifear ag súil leis go mbeidh an litriú i gceart ag iarrthóirí.

    Ag na leibhéil eile, ní chaillfidh iarrthóirí marcanna as botúin litrithe chomh fada agus atá an méid a scríobhann siad sothuigthe agus soiléir do na scrúdaitheoirí.

    An gcaithfidh mé pas a fháil i ngach cuid den scrúdú chun pas a fháil?

    Ní chaithfidh. Cé go dtugtar eolas d'iarrthóírí maidir leis na marcanna a ghnóthaigh siad i ngach rannóg den scrúdú, cuirtear na marcanna sin le chéile chun an marc agus an grád iomlán a fháil. Mar sin, ag brath ar na marcanna, d’fhéadfadh iarrthóir teip a fháil i rannóg nó dhó agus pas a fháil sa scrúdú iomlán. Má éiríonn le hiarrthóirí sa scrúdú, bronnfar teastas orthu de réir na ngrád thíos.
     

    Bonnleibhéal 1 (A1) Bonnleibhéal 2 (A2)
    50 - 64% Pas 50 - 64% Pas
    65 - 79% Pas le Tuillteanas 65 - 79% Pas le Tuillteanas
    80 - 100% Pas le Gradam 80 - 100% Pas le Gradam

     

    Meánleibhéal 1 (B1) Meánleibhéal 2 (B2)
    50 - 64% Pas 50 - 64% Pas
    65 - 79% Pas le Tuillteanas 65 - 79% Pas le Tuillteanas
    80 - 100% Pas le Gradam 80 - 100% Pas le Gradam

     

    Ardleibhéal 1 (C1)
    60 % Pas*
    80 - 100% Pas le Gradam
    *Caithfidh iarrthóirí íosmharc 10% (as 20%) a fháil i ngach rannóg sa scrúdú le bheith i dteideal pas a fháil sa scrúdú iomlán. Féach Scrúdú Ardleibhéal 1 (C1) le tuilleadh eolais a fháil.

    Nílim sásta le mo chuid torthaí. Cad is féidir liom a dhéanamh?

    Má tá iarrthóir ag iarraidh go ndéanfaí na marcanna a athsheiceáil is féidir é sin a iarraidh suas go dtí 14 lá tar éis eisiúint na dtorthaí scrúdaithe . Ní bheidh aon chostas ag baint leis seo. Déanfar torthaí na hathsheiceála a phlé le hiarrthóirí tríd an ríomhphost nó ar an ghuthán.

    Má tá iarrthóir ag iarraidh go ndéanfaí an scrúdú a athmharcáil go hiomlán is féidir é sin a iarraidh suas go dtí 14 lá tar éis eisiúint na dtorthaí scrúdaithe. Gearrfar táille €35 air seo. Déanfar torthaí na hathmharcála a phlé le hiarrthóirí tríd an ríomhphost nó ar an ghuthán.

    An gcaithfidh iarrthóirí scrúdú Bhonnleibhéal 1 (A1) a dhéanamh sula ndéanfaidh siad scrúdú Bonnleibhéal 2 (A2)?

    Is féidir le hiarrthóirí aon cheann de scrúduithe TEG a dhéanamh. Seasann gach scrúdú leis féin agus is faoin iarrthóir atá sé an scrúdú is oiriúnaí dó/di féin a roghnú. Labhair le do mhúinteoir nó le Foireann TEG chun comhairle a fháil faoin leibhéal is fearr duit.

    An bhfuil aon teorainn maidir le haois na n-iarrthóirí?

    Níl aon teorainn aoise i gceist d'iarrthóirí ar mhaith leo aon cheann de scrúduithe TEG a dhéanamh. Sin ráite, tá na téacsanna agus na tascanna dírithe ar fhoghlaimeoirí fásta den chuid is mó.

    Tá comhairle ghinearálta do mhúinteoirí meánscoile maidir leis an ábhar a chur in oiriúint do dhaltaí meánscoile anseo.

    Is iarrthóir faoi mhíchumas mé. An féidir liom scrúdú TEG a dhéanamh?

    Tá polasaí ag Lárionad na Gaeilge réimse tacaíochtaí a chur ar fáil lena chinntiú go mbeidh rochtain iomlán ar scrúduithe TEG ag iarrthóirí atá faoi mhíchumas nó a bhfuil deacrachtaí foghlama faoi leith acu agus cuirtear na tacaíochtaí agus socruithe réasúnacha ar fáil nuair is gá. Ní mór d’iarrthóirí le míchumas/deacracht foghlama fianaise de seo a chur ar fáil do Lárionad na Gaeilge ag am cláraithe. Más mian leat do chuid riachtanas a phlé, dean teagmháil linn ar (01) 708 3737 nó cuir ríomhphost chuig teanga@nuim.ie.

    Má tá ceisteanna eile agam?

    Cuir ríomhphost chuig teanga@nuim.ie​ nó cuir glaoch orainn ar (01) 708 3737.